Rocrail server opzetten op een Synology NAS
Stel je voor: je modelbaan draait altijd, zonder dat je computer aan hoeft. Je kunt vanuit de tuin of zelfs vanaf je vakantieadres je treinen besturen. Dat is precies wat een Rocrail server op je Synology NAS doet.
Het is eigenlijk een compacte, zuinige computer die non-stop je modelbaansoftware draait.
Geen gedoe met een lawaaierige pc die de hele dag loopt te loeien. Gewoon een klein kastje in de meterkast dat al het werk doet.
Wat is Rocrail en waarom op een NAS?
Rocrail is gratis, open-source software waarmee je je digitale modelbaan volledig automatisch kunt aansturen.
Het is het brein achter je treinen, wissels en seinen. Normaal draai je dit op een gewone computer, maar die moet dan wel altijd aan staan. Een Synology NAS is daar perfect voor.
Het is een soort speciale mini-pc die ontworpen is om 24/7 te draaien, heel weinig stroom verbruikt en bijna geen geluid maakt. De combinatie is ideaal voor de serieuze modelspoorbaanbouwer.
Je hoeft geen dure, stroomvretende desktop te laten draaien. Een NAS als de Synology DS220+ verbruikt in rust maar zo'n 15 watt.
Dat is minder dan een ouderwetse gloeilamp. Bovendien kun je de NAS ook nog voor andere dingen gebruiken, zoals het opslaan van je foto's of als mediaserver.
De kerngedachte: je zet je Rocrail server één keer goed op, en daarna heb je er geen omkijken meer naar. Het draait gewoon.
Wat heb je nodig? De boodschappenlijst
Voordat je begint, is het handig om alles in huis te hebben. Het is niet ingewikkeld, maar een beetje voorbereiding scheelt een hoop gepuzzel.
- Een geschikte Synology NAS: Je hebt een model nodig dat Docker ondersteunt. Dat zijn de wat krachtigere modellen. De DS220+ (rond de €350) of de DS720+ (rond de €450) zijn uitstekende keuzes. Ze hebben genoeg rekenkracht voor Rocrail.
- Twee harde schijven: Voor een betrouwbare opstelling raad ik aan om twee dezelfde schijven te gebruiken in een RAID-1 opstelling. Dan worden je data op beide schijven bewaard. Een 4TB schijf kost zo'n €90-€120 per stuk.
- Een netwerkkabel: Sluit de NAS altijd bedraad aan op je router. WiFi kan instabiel zijn voor zo'n belangrijke taak.
- De Rocrail software: Die kun je gratis downloaden via de Rocrail website.
- Een USB-naar-serial kabel: Als je een centrale zoals een Digikeijs DR5000 of een Roco Z21 gebruikt, heb je zo'n kabel nodig om de NAS met je centrale te verbinden. Ze kosten tussen de €15 en €30.
Een belangrijke tip: check op de website van Synology of je NAS-model Docker ondersteunt. Niet alle modellen kunnen dat. De goedkopere J-serie bijvoorbeeld vaak niet.
Stap voor stap: Rocrail installeren via Docker
Dit klinkt technisch, maar valt echt mee. Docker is een soort virtueel doosje waarin Rocrail draait, compleet geïsoleerd van de rest van je NAS.
1. Docker installeren op je Synology
Dat maakt het schoon en overzichtelijk. Log in op het webinterface van je NAS (het zogenaamde DSM).
2. De Rocrail container downloaden
Ga naar het Pakketcentrum en zoek naar "Docker". Klik op installeren. Dat is letterlijk één klik. Even wachten, en je hebt een nieuw icoontje op je bureaublad.
3. De container opstarten en configureren
Open Docker en ga naar het tabblad "Register". Zoek hier naar "rocrail".
Je ziet dan de officiële Rocrail container. Dubbelklik erop om hem te downloaden. Kies de "latest" versie, tenzij je een specifieke oudere versie nodig hebt. Het downloaden duurt een minuut of twee.
Ga naar het tabblad "Container". Je ziet daar de gedownloade Rocrail image. Volg onze handige gids voor gratis modelspoorautomatisering om alles correct in te stellen.
Klik erop en kies "Uitvoeren". Nu komt het belangrijkste scherm. Geef de container een logische naam, zoals "Rocrail-Server".
- Map koppeling: Koppel een map op je NAS aan de container. Dit is waar je Rocrail-planbestanden komen te staan. Maak een map aan, bijvoorbeeld "Docker/Rocrail/Data", en koppel die aan "/root/rocrail" in de container.
- Poort instelling: Rocrail communiceert via poort 8051. Zorg dat die poort wordt doorgestuurd. Meestal is dit al goed ingesteld, maar check het even.
Onder "Geavanceerde instellingen" moet je twee dingen doen: Klik op "Volgende" en dan op "Toepassen".
Je container start nu op. Je kunt de status zien in het overzicht: hij moet op "Draaien" staan.
Eerste configuratie en verbinden met je modelbaan
Je Rocrail server draait nu op de NAS. Maar hoe kom je erbij?
Open een browser op je computer en typ het IP-adres van je NAS, gevolgd door :8051. Bijvoorbeeld: 192.168.1.100:8051.
Je krijgt nu het Rocrail-serverinterface te zien. Zodra alles is ingesteld, kun je met Rocrail op een tablet je baan bedienen. De eerste keer moet je je centrale configureren. Ga naar "Bestand" en dan "Nieuw" om een nieuwe baan aan te maken.
In de instellingen onder "Controller" kies je het type centrale dat je gebruikt. Voor de meeste systemen (Digitrax, Lenz, Roco) is de standaard "DCC" optie goed. Voor de Z21 kies je specifiek voor "Z21". Heb je nog een oude Digikeijs DR5000 koppelen aan iTrain via Z21 protocol? Verbind nu de USB-naar-serial kabel van je NAS naar je centrale.
In de instellingen van de controller geef je aan op welke USB-poort (bijvoorbeeld /dev/ttyUSB0) de centrale is aangesloten.
Sla je instellingen op en start de server opnieuw op via het menu. Je zou nu verbinding moeten hebben.
Test eerst met één loc. Stuur een simpel rij-commando. Werkt dat? Dan is de basisverbinding in orde.
Praktische tips en veelvoorkomende valkuilen
Een paar dingen die je leven een stuk makkelijker maken: Het mooiste van deze opstelling is de betrouwbaarheid.
- Back-ups zijn cruciaal: Maak regelmatig een back-up van je Rocrail-data map. De ingebakken back-upfunctie van Synology (Hyper Backup) is hier perfect voor. Plan een wekelijkse back-up naar een externe schijf of de cloud.
- Updates: Rocrail brengt regelmatig updates uit. Om een Rocrail container te updaten, download je simpelweg de nieuwste versie via het Register-tabblad in Docker. Stop de oude container, verwijder hem (maar NIET de data-map!) en start een nieuwe container met dezelfde instellingen.
- USB-apparaat herkennen: Soms herkent de container je USB-naar-serial kabel niet. Dit los je op door in de container-instellingen bij "Apparaat" handmatig het apparaat toe te voegen (bijv. /dev/ttyUSB0).
- Extern toegang: Wil je van buiten je thuisnetwerk bij je Rocrail? Dat kan via de Synology QuickConnect-functie of door een poort door te sturen in je router. Let op: zet altijd een sterk wachtwoord op je Rocrail-server als je dit doet.
- Prestaties: Voor een gemiddelde thuisbaan is een DS220+ meer dan krachtig genoeg. Heb je een heel complexe baan met tientallen treinen en sensoren, dan is een DS720+ of DS920+ een veiligere keuze.
Een NAS is gemaakt om altijd aan te zijn. Je modelbaan wordt zo een echt "appliance" – je zet hem aan en hij werkt.
Geen Windows-updates die midden in een bedieningsessie je computer opnieuw opstarten. Gewoon stabiel, stil en zuinig. Dat is pas echt zorgeloos genieten van je hobby.