Pendeltrein instellen in iTrain: Van kopstation naar kopstation

Portret van Jan van der Meer, modelspoorengineer en DCC-expert
Jan van der Meer
Modelspoorengineer & DCC-expert
Software & Automatisering · 2026-02-15 · 4 min leestijd

Stel je voor: je modelbaan loopt als een trein, letterlijk. Maar die ene pendeltrein die heen en weer moet rijden tussen twee kopstations?

Die krijg je maar niet geautomatiseerd. Geen zorgen. Met iTrain, de software voor modelspoorautomatisering, regel je dit in een handomdraai.

We gaan het vandaag stap voor stap instellen, zodat jouw trein straks perfect van het ene naar het andere eindpunt rijdt, helemaal vanzelf.

Wat is een pendeldienst precies en waarom iTrain?

Een pendeldienst, of shuttle, is simpelweg een trein die heen en weer rijdt tussen twee vaste punten. Denk aan een stoptrein tussen twee kleine stations, of een rangeerlocomotief die wagons van het ene perron naar het andere brengt.

Het is de basis van veel banen en zorgt voor leven en beweging. Waarom iTrain gebruiken? Omdat het programma speciaal voor dit soort taken is gebouwd.

Het communiceert direct met je centrale (zoals een Roco Z21 of een ESU ECoS) en kan de trein op basis van tijd, sensoren of een combinatie van beide aansturen.

Het is betrouwbaarder dan een simpele tijdklok en flexibeler dan vaste knoppen op je bedieningspaneel. De software kost eenmalig tussen de €149 en €249, afhankelijk van de versie, en is een investering die zich terugbetaalt in uren zorgeloos rijplezier.

De basis: je voorbereiding in iTrain

Voordat je aan de slag gaat, zijn er drie dingen die je op een rijtje moet hebben.

Ten eerste: je digitale centrale moet aanstaan en verbonden zijn met je computer. iTrain ondersteunt de meeste gangbare systemen, maar check de compatibilijstlijst op hun website even. Ten tweede: je baanplan. Teken in iTrain je twee kopstations, de sporen ertussen en de eventuele tussenliggende blokken. Geef elk blok een logische naam, zoals 'Station A', 'Station B' en 'Tussenblok'.

Dit klinkt basaal, maar een duidelijke indeling hier voorkomt hoofdbrekens later. Ten derde: je trein.

Definieer in iTrain welke locomotief je gaat gebruiken. Stel het rijgedrag in, zoals de maximumsnelheid en de vertraging bij het optrekken en afremmen.

Dit zorgt voor een natuurlijk ogende rit, zeker als je de blokbeveiliging in iTrain instelt.

Het instellen van de pendelroute: de kern

Nu komt het echte werk. We gaan een 'Dienstregeling' maken, de kern van de automatisering in iTrain, waarbij je routes maakt van station naar station.

  1. Maak een nieuwe dienstregeling. Geef het een naam, bijvoorbeeld 'Pendel Station A-B'.
  2. Stel het vertrekpunt in. Selecteer blok 'Station A' als beginblok. Je kunt hier ook instellen dat de trein hier een paar minuten moet wachten voordat hij vertrekt.
  3. Bepaal de route. Kies voor de optie 'Rijden naar' en selecteer blok 'Station B'. iTrain berekent nu automatisch de kortste route over je getekende sporen.
  4. Stel het eindpunt in. In blok 'Station B' geef je weer een wachttijd aan. Dit is het moment waarop de trein stilstaat.
  5. Maak de retourrit. Dit is de truc. Kopieer de zojuist gemaakte rit, maar draai hem om: vertrek uit 'Station B' en rij naar 'Station A'. Zet deze rit direct onder de eerste.

Je hebt nu twee ritten achter elkaar: heen en terug. Door ze in een lus te zetten, creëer je de eindeloze pendelbeweging.

Je kunt dit doen door de dienstregeling op 'Herhaal' te zetten.

Geavanceerde opties en praktische tips

Wil je het nog realistischer maken? iTrain biedt extra lagen. Je kunt bijvoorbeeld sensoren (reedschakelaars) in je sporen leggen.

De trein stopt dan pas echt precies op de juiste plek, in plaats van alleen op tijd. Dit voorkomt dat hij te ver doorrijdt. Een andere gave optie is het toevoegen van geluid.

Stel in dat de conducteur een omroep doet bij aankomst, of dat de deuren sluiten voordat de trein vertrekt.

Dit soort details maken het verschil tussen een rijdende trein en een echte dienst. Praktische tip: begin simpel. Test eerst de basispendel zonder sensoren of geluid. Werkt dat?

Voeg dan laag voor laag extra complexiteit toe. Zo voorkom je dat je door de bomen het bos niet meer ziet.

Let op de hardware. Voor een betrouwbare pendeldienst zijn goede reedschakelaars essentieel.

Merken als Viessmann of Littfinski bieden betrouwbare sensoren vanaf zo'n €10 per stuk. Een goede digitale centrale die fijnmazige aansturing ondersteunt, is ook een must.

Samengevat: jouw pendel in actie

Je hebt nu een solide basis om je pendeltrein in iTrain aan de praat te krijgen. Het draait om een logische opbouw: teken je baan, definieer je trein, en bouw je dienstregeling als een heen-en-weer-rit.

De software doet het zware werk. De echte magie gebeurt wanneer je voor het eerst op 'Start' klikt en ziet hoe je trein zelfstandig vertrekt, afremt, stopt, wacht en weer terugrijdt.

Dat gevoel van automatisering die gewoon werkt, is onbetaalbaar. Met onze Rocrail gids voor gratis modelspoorautomatisering geniet je optimaal van je baan in plaats van constant op knoppen te drukken. Veel rijplezier!

Portret van Jan van der Meer, modelspoorengineer en DCC-expert
Over Jan van der Meer

Jan bouwt al meer dan tien jaar gedetailleerde modelspoorlandschappen en specialiseert zich in digitale DCC-besturing. Hij deelt zijn praktijkervaring met complexe decoderprogrammering en schaalgetrouw baanontwerp op deze site.

Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Software & Automatisering
Ga naar overzicht →