Elektrische koppelingen zelf maken met koperstrip
Je kent het wel: je hebt een projectje, misschien een lampje dat je wilt aansluiten of een sensor in je robot, en dan zit je met die losse draden. Hoe krijg je die nou netjes, veilig en stevig aan elkaar?
Krimpkousjes, soldeerbouten, het kan allemaal. Maar er is een methode die superstrak, betrouwbaar en verrassend makkelijk is: je eigen elektrische koppelingen maken met koperstrip. Geen gedoe met losse connectoren, maar een solide, professionele oplossing die je helemaal zelf in de hand hebt.
Wat is een koperstrip-koppeling precies?
Stel je een dun, plat strookje puur koper voor. Dat is koperstrip.
In plaats van twee draadeinden in een klemmetje te schroeven, soldeer je ze rechtstreeks vast op dit strookje. Het koperstripje wordt zo een mini-stroomrail die twee of meer draden met elkaar verbindt. Het is eigenlijk hetzelfde principe als de dikke koperen rails in een meterkast, maar dan in het klein, voor jouw hobbyprojecten.
Het resultaat is een verbinding die niet alleen heel goed stroom geleidt, maar ook mechanisch supersterk is. Je draad kan niet zomaar losschieten.
Waarom zou je dit zelf doen?
Ten eerste: betrouwbaarheid. Een gesoldeerde verbinding op een stevig stripje is vaster dan een schroefklem die na verloop van tijd kan losraken door trillingen of temperatuurverschillen. Ten tweede: netheid.
Het ziet er strak en georganiseerd uit, bijna als een professioneel printplaatje. Geen kluwen draadjes meer. En het is ook nog eens heel flexibel.
Je kunt meerdere draden op één punt verbinden, of juist een lange rail maken voor de voeding van meerdere componenten. Het geeft je de vrijheid om je eigen, op maat gemaakte stroomverdeling te bouwen. Plus, het materiaal is spotgoedkoop.
Zo maak je het: van strip naar solide verbinding
Het gereedschap dat je nodig hebt, heb je waarschijnlijk al in huis.
Een soldeerbout, soldeertin, een kniptang en een schuurpapiertje of vijl. En natuurlijk de koperstrip zelf. Die is te koop op rollen van bijvoorbeeld 10 meter, in diktes van 0,2 mm tot 1 mm.
Voor de meeste elektronica-projecten is 0,5 mm dik en 5 mm breed perfect. Volg de Koray elektronica gids voor betrouwbare verbindingen en knip eerst een stukje strip op de gewenste lengte.
Schuur de plek waar je gaat solderen licht op, zodat de soldeertin goed pakt. Ben je nog aan het oefenen? Lees dan onze Leds solderen voor dummies: weerstanden en polariteit gids.
Verwarm je soldeerbout goed. Doe eerst een klein beetje tin op de koperstrip (verinnen). Doe hetzelfde met de gestripte draadeinden. Leg dan de draad op de strip en verwarm ze samen met de bout tot de tinnen laagjes smelten en samenvloeien. Laat het rustig afkoelen zonder te blazen.
Een goede soldeerverbinding glanst mooi en heeft de vorm van een kleine vulkaan. Een dof, korrelig bolletje betekent dat er niet goed genoeg verwarmd is.
Varianten en wat je nodig hebt
Je kunt koperstrip in allerlei vormen en maten kopen. De basis is vlakke strip, maar je hebt ook L-profielen voor hoekverbindingen of zelfs kant-en-klare koperen verbindingsblokjes met schroefgaten, die je als basis kunt gebruiken.
Voor een simpel startersproject heb je genoeg aan: Wil je het professioneler aanpakken? Dan kun je kijken naar speciale montageplaatjes waar je de koperstrip in kunt klikken, of naar koperen strips met voorgeponste gaten voor M3-schroeven. Merken als Wago of 3M leveren ook kant-en-klare componenten die hierop aansluiten.
- Koperstrip, 0,5 x 5 mm: een rol van 10 meter kost je ongeveer €8 tot €12.
- Soldeerbout: een instapmodel van 30-40 watt is prima, prijzen beginnen rond de €20.
- Soldeertin met harskern: een rol van 100 gram kost €5-€10.
- Accessoires: een derde hand met vergrootglas (€15-€25) maakt het werk een stuk makkelijker.
Praktische tips voor een perfect resultaat
Zorg dat je werkplek goed geventileerd is. De rook van soldeertin is niet fijn om in te ademen.
Gebruik voor elektronica altijd tin met een harskern, dat reinigt het oppervlak tijdens het solderen. Begin met oefenen op een stukje afval, bijvoorbeeld bij het solderen van SMD leds. Probeer een draad vast te solderen en trek er dan eens flink aan.
Je zult zien dat de draad eerder breekt dan dat de soldeerverbinding loslaat.
Dat is de sterkte die je wilt. Denk ook aan beveiliging. Als je een rail maakt voor bijvoorbeeld 12 volt, zorg dan dat de blootliggende koperen delen nergens een kortsluiting kunnen veroorzaken.
Een stukje krimpkous of elektrische tape over de afgewerkte verbinding is een slimme zet. Zo kun je zelfs helemaal je eigen, veilige en onverwoestbare stekkerblokjes bouwen.